Wil je onze nieuwsbrief ontvangen?

Wij betrekken je graag bij ons werk. Wil je onze maandelijkse update met nieuws, persoonlijke verhalen en bijzondere acties niet missen? Hieronder schrijf je je in voor onze digitale nieuwsbrief. Nieuwsgierig? Bekijk een voorbeeld.

?VluchtelingenWerk Nederland gaat zorgvuldig om met je privacy

Persoonlijk verhaal

maandag 30 januari 2017

Nieuwjaarsreceptie 2017: Op zoek naar verbinding

Op de nieuwjaarsreceptie van VluchtelingenWerk Nederland in Theater Tuschinski in Amsterdam worden zorgen uitgesproken, maar klinkt ook de stem van de rede en het optimisme. 2016 was namelijk het jaar waarin 65 miljoen mensen op de vlucht waren en Europa met Turkije een omstreden deal sloot. Maar het jaar stond ook in het teken van mooie initiatieven, betrokkenheid en warme boodschappen.

De weg vooruit

Met het oog op de aanstaande verkiezingen in maart, houdt bestuursvoorzitter Dorine Manson een pleidooi voor empathie en vertrouwen. ‘Rond de thema’s Migratie en Identiteit lijkt het normaal te zijn dat populistische uitspraken gebaseerd zijn op meningen in plaats van feiten. Het debat verhardt en oplossingen voor reële maatschappelijke problemen lijken steeds verder naar de achtergrond te verdwijnen. Mensen nemen afstand van de politiek en van elkaar. Ik maak me daar grote zorgen over en sta daar niet alleen in. In wat voor land willen we wonen? Laten we ons leiden door angst en wantrouwen? Ik hoop dat we vijftien maart kiezen voor medemenselijkheid en vertrouwen. Dat is wat mij betreft de enige weg vooruit.’

Schreeuwers en zwijgers

Volkskrantverslaggever en columnist Toine Heymans schrijft al twintig jaar over vluchtelingen. Onlangs bladerde hij door zijn geschreven archief en kwam tot de conclusie dat het vluchtelingennieuws in twee decennia weinig is veranderd. ‘En tóch is er wel iets veranderd. 2016 was het jaar waarin de vluchtelingenstroom ophield, maar niet de stroom beledigingen en verdachtmakingen aan hun adres. Opmerkelijk genoeg is het aantal vrijwilligers bij VluchtelingenWerk verdubbeld. Ruim twaalfduizend mensen namen de moeite een kaartje aan een vluchteling te schrijven. Hier schuiven twee werkelijkheden langs elkaar heen; de werkelijkheid van de schreeuwers, en die van de zwijgers. De schreeuwers krijgen de meeste aandacht, het werk van de zwijgers blijft onderbelicht. Dát is, denk ik, de grote verandering van de afgelopen twintig jaar.’

Buiten de maatschappij staan

Politiek filosoof en promovendus Tamar de Waal stelt vast dat er in Nederland een verschuiving heeft plaatsgevonden van het begrip ‘integratie’. Tot dertig jaar geleden, aldus De Waal, was integratie een eigenschap van de gehele samenleving en had te maken met een gedeelde wil tot samenleven. ‘Vandaag de dag is integratie een kwalificatie geworden van personen.’ De Waal pleit ervoor om integratie weer in het maatschappelijk perspectief te zien: ‘Steeds opnieuw maken wij van maatschappelijke problemen, integratieproblemen van mensen “die er niet bij horen”. In plaats van aandacht te geven en te investeren in sociale problemen die onze zorg behoeven, stappen we er nu juist van weg.’

Ubuntu

Om tot een samenleving te komen waarin mensen weer zorgen voor elkaar, is de Afrikaanse filosofie van “Ubuntu” van belang, stelt schrijver Babah Tarawally. ‘Ubuntu betekent: Ik ben omdat jij bent. Leven via de  medemens.’ Tarawally vluchtte in 1995 uit Sierra Leone, een land waar hij onderdeel was van het collectief van zijn stamboom. Een land waar 'het wij boven de ik' staat. Op het podium vertelt hij zijn verhaal en wordt daarbij ondersteund door de prachtige muziek en zang van Kora-speler Lamin Kuyateh. Tarawally: ‘Het was Nederland dat mij lostrok uit mijn collectief besef naar het individuele denken. Maar de keerzijde van mijn individuele vrijheid is het gemis van rechtvaardigheid, identiteit, gastvrijheid en barmhartigheid die het onbaatzuchtige 'wij' mij bood. Deze waarden zitten ook in de Nederlandse samenleving, maar helaas is het vaker 'de ik' die het opeist. En wanneer 'de wij' ze opeisen, dan zijn de waarden alleen voor de eigen soort. Door deze houding verliezen we onze menselijke waarden. Zoals een Afrikaans gezegde luidt: “We can not trample upon the humanity of others without devaluing our own.”

Positieve kanttekening

Frank Rövekamp is de nieuwe voorzitter van de Raad van Toezicht van VluchtelingenWerk. Rövekamp deelt de zorgen over de harde toon in het vluchtelingendebat, maar plaatst een belangrijke kanttekening. ‘Ik ben het stadium voorbij dat het me boos en verdrietig maakt. Het gaat in veel opzichten goed in de wereld, er is relatief meer vrede en veiligheid. We moeten waakzaam en alert zijn dat het negatieve nieuws niet al het goede overschaduwt. Een positieve blik op de wereld is nu meer dan ooit nodig.’

Draagvlak voor vluchtelingen

Het slotwoord is aan vertrekkend voorzitter Jan van Zijl. Ook hij sluit zich aan bij de eerdere woorden van Rövekamp: ‘Wie afgaat op de heftigheid in de media over het thema vluchtelingen, krijgt de indruk dat slechts een schamel aantal landgenoten zich sterk wil maken voor een humaan asielbeleid. Uit onderzoek blijkt het draagvlak in ons land niet alleen groter dan gedacht, maar ook tamelijk stabiel te blijven. De golfbeweging in de mate van opwinding over vluchtelingen is kennelijk véél groter dan de golfbewegingen in het draagvlak. Ik wens onze mooie organisatie alle goeds voor de komende jaren. Dat hoop ik voor al die medeburgers, die huis en haard moesten verlaten en onze steun verdienen om in dit welvarende land een nieuw bestaan te kunnen opbouwen.’

Deel dit met anderen