Irak: oorlogen en mensenrechtenschending
Irak: oorlogen en mensenrechtenschending
Irak kent een turbulente geschiedenis met vele oorlogen en een brute dictatuur. Na de val van Saddam Hoessein in 2003 ontstond een diepe kloof tussen sjiieten en soennieten. Deze verdeeldheid leidde tot een burgeroorlog, waar later de terreurgroep IS uit groeide. Sjiitische milities hebben de laatste jaren veel macht in een groot deel van Irak.
Waarom vluchten mensen uit Irak?
Veel Irakezen zijn gevlucht vanwege de vele oorlogen en aanhoudend geweld. Irak is instabiel na jarenlange conflicten, heeft slechte publieke voorzieningen, en kent grote armoede en werkloosheid. Ook zorgt de aanhoudende droogte voor watertekorten.
Oorlog
Veel Irakezen zijn gevlucht vanwege oorlog en geweld. Na de hevige strijd met IS, waarbij in 2017 alle grondgebied is heroverd, zijn ook vele, overwegend sjiitische milities (weer) actief geworden en ging het geweld door.
Schending van mensenrechten
In Irak is sprake van grove mensenrechtenschendingen. Milities en veiligheidsdiensten arresteren en martelen personen met (vermeende) banden met IS, maar ook journalisten en activisten.
Niet veilig
Het is in Irak onveilig voor soennieten, afvallige moslims en religieuze en etnische minderheden. Ook LHBTIQ+-personen lopen er groot gevaar. Alleenstaande vrouwen zijn kwetsbaar voor seksuele intimidatie, misbruik en eerwraak.
Irakezen in Nederland
Er wonen in Nederland meer dan 71.000 mensen met een Iraakse achtergrond. De eerste vluchtelingen uit Irak kwamen begin jaren '80 en waren veelal van koerdische afkomst. Zij kregen te maken met veel geweld in hun strijd voor meer autonomie.
In de jaren ‘90, na de Eerste en Tweede Golfoorlog, nam het aantal asielverzoeken uit Irak sterk toe. Ook vanaf 2005, na de val van Saddam Hoessein, nam dit aantal toe. Er waren op dat moment veel spanningen en grootschalige opstanden in Irak.
De Iraakse Noor keert terug naar azc Gilze
Noor Alattar (22) werkte in Irak als journalist, presentator en had als influencer 700.000 volgers. Tot hij werd gekidnapt en gemarteld. Een vlucht via Turkije en Griekenland naar Nederland volgde. Het heeft zijn hart 'versteend', zegt hij tegen zijn gesprekspartner Mo Hersi, met wie hij voor het eerst terugkeert naar het asielzoekerscentrum waar hij toen terechtkwam.
Genocide op de Jezidi's
In 2014 lanceerde IS een gruwelijke aanval op de Jezidi-gemeenschap in het district Sinjar in Noord-Irak. Duizenden mensen werden vermoord, ontvoerd of misbruikt. Ruim tien jaar na deze genocide leven veel Jezidi’s nog steeds onder slechte omstandigheden in vluchtelingenkampen, omdat Sinjar onveilig is en in puin ligt.
Jezidi's die in Nederland asiel aanvragen, kunnen sinds juli 2024 relatief gemakkelijk worden afgewezen. Dat komt doordat de Nederlandse regering heeft bepaald dat de Jezidi's niet voldoende risico lopen in Irak. VluchtelingenWerk is het hiermee oneens, omdat er geen veilige en leefbare opties zijn voor de Jezidi's in Noord-Irak.
Cijfers over Irakese vluchtelingen
1,5 miljoen Irakezen
waren eind 2024 op de vlucht in andere landen. De meeste van hen verbleven in Syrië en Jordanië.
(bron: UNHCR)
2617 Irakezen
vroegen in 2024 asiel aan in Nederland. In 2023 waren dat er 1.495. Dit cijfer is inclusief aanvragen voor gezinshereniging.
(bron: UNHCR Global Trends)
Meer informatie over vluchtelingen uit Irak
Geef voor vluchtelingen in Nederland
Mensen op de vlucht laten álles achter op zoek naar veiligheid. Met jouw steun komen we op voor de belangen van vluchtelingen en begeleiden hen van aankomst naar toekomst. Zodat ze vanaf dag één meedoen in de samenleving. Geef vandaag nog en maak het verschil.