Journalist Els van Driel: 'De gevolgen van de Turkije-deal zijn desastreus'

Begin 2016 sloot de Europese Unie een vluchtelingendeal met Turkije om de toestroom van vluchtelingen en migranten te beperken. De documentaire De Deal van journalisten Els van Driel en Eefje Blankevoort biedt een rauwe, actuele kijk op de uitwerking van EU-Turkije-deal. ‘Met de film willen we mensen activeren: je staat niet machteloos.’

Els: ‘Het ontstaan van de Turkije-deal intrigeerde Eefje en mij. Onze vorige film De Asielzoekmachine Europa (2016) eindigde daarmee. Hoe is Europa tot het punt gekomen om grenzen weer te gaan sluiten en wat zijn gevolgen daarvan? In januari 2017 trokken we naar het Griekse eiland Lesbos om antwoord te zoeken op die vragen. We spraken met vrijwilligers, advocaten en vluchtelingen. Hun verhalen waren choquerend . Mensen liepen – en lopen nog steeds-  vast in procedures en moeten in tenten bivakkeren in de ijskoude winter en snikhete zomer. Er stierven mensen. Waarom doen we dit niet beter? We wilden dit uitzoeken.'

Drie kanten van het verhaal

‘In de documentaire staan drie karakters centraal.  Zo deelt de 27-jarige Syrische Ramy zijn verhaal. Hij vertelt hoe hij ná het sluiten van de Turkije-deal toch op een bootje stapte, omdat hij afscheid wilde nemen van zijn stervende vader in Duitsland. Hij zit nog steeds vast op Griekenland, zijn vader is inmiddels overleden. Ook volgen we de lokale bewoonster Katerina, die vluchtelingen uitnodigt voor een warme maaltijd in haar keuken én we spreken Gerald Knaus, de bedenken van de deal.’

Intentie van de deal: een humane oplossing

‘We zien hoe zij alle drie op hun eigen manier omgaan met de situatie. Katerina en Ramy, die inmiddels ook vrijwilliger is geworden, zetten zich in met hun hart, Gerald Knaus met zijn hoofd. Zijn intentie was om met de deal te zorgen dat de grenzen open bleven, om vluchtelingen een veilige route naar Europa te bieden. Vóór de Turkije-deal had Europa geen ander plan dan de grenzen sluiten, zoals onder andere al gebeurde in de Balkanlanden. De deal moest de grenzen juist open houden en de idealen van het Vluchtelingenverdrag overheid houden.’

Einde van het Vluchtelingenverdrag

‘Toch kwam Europa na de deal in een hele andere tendens terecht: vluchtelingen buitensluiten en grenzen hoger optrekken. De deal vormt inmiddels een blauwdruk voor deals met andere landen buiten Europa. Een gevaarlijke ontwikkeling die lijkt af te stevenen  op het einde van het Vluchtelingenverdrag, iets wat moreel verwerpelijk is en alleen maar zal zorgen voor meer instabiliteit.’

'Iedereen kan iets doen'

De documentaire is niet bedoeld om mensen lam te slaan. Het is niet ‘weer een film over vluchtelingen’. We willen juist laten zien dat je, net als de drie hoofdrolspelers, iets kunt doen. De handen uit de mouwen steken, of aandacht vragen bij politici: ook jij kunt in actie komen.’

Bekijk de docu!

Komende weken is de documentaire te zien in verschillende filmhuizen (er zijn nog kaartjes te koop!) waaronder: 

  • Zondag 10 december – première – 15.00 uur – De Nieuwe Liefde (Amsterdam) + debat met Gerald Knaus, Kathalijne Buitenweg, Kati Piri o.l.v. Harm Ede Botje
  • Donderdag 14 december – 19.00 uur – Filmhuis Den Haag + debat met o.a. Tineke Strik, Moderator Jan Pronk
  • Zondag 17 december – 16.00 uur – Filmtheater Hilversum + nagesprek met regisseurs

Begin volgend jaar is de docu ook te zien op de NPO. Eefje en Els maakten eerder de Asielzoekmachine.


 

Deel dit met anderen

Meer persoonlijke verhalen

  • Chris (92)'Ik hoop dat haar brief andere mensen inspireert'
  • Sanne Vogel ‘In plaats van je opwinden, kun je ook iets doen'
  • Arjen (63)'Die zomer waren onze gedachten bij de overkant'
  • Sanne (40)'Onuitwisbare ontmoeting met vluchtelingen'

Ben je vrijwilliger, vluchteling of sympathisant en heb je ook een interessant verhaal? Laat het ons weten!