Hillegom: Jaarverslag 2017

In Hillegom zijn in 2017, in samenwerking met de gemeente, 55 statushouders gehuisvest. Daarmee heeft de gemeente een flinke achterstand op de door het Rijk vastgestelde taakstelling weggewerkt en zelfs omgebogen in een voorsprong van 3.

  • 55 statushouders gehuisvest
  • 31 volwassenen, 24 kinderen
  • 30 mannen, 25 vrouwen
  • veruit grootste groep: Syriërs (34)
  • er zijn 18  woningen beschikbaar gesteld

De taakstelling voor 2017 was de vestiging van 29 statushouders. Helaas was er een flinke achterstand van 23 personen uit 2016. Uiteindelijk zijn 55 mensen gehuisvest en zijn we 2017 geëindigd met een voorsprong van 3.
19 personen waren nareizigers die zich in het kader van gezinshereniging bij hun partner/ouder/kind in Hillegom konden vestigen.
Onder de nareizigers zijn 2 grote gezinnen van respectievelijk 8 en 9 personen.

Spreekuur/infopunt

Er bestaat een grote informatiebehoefte met betrekking tot de vaak complexe asielvraagstukken en (specifieke onderdelen van) de vreemdelingenwetgeving. Ook zijn er veel vragen over rechten en plichten van toegelaten vluchtelingen, over bijvoorbeeld taalonderwijs, inburgering en financiële zaken. Om alle in de gemeente wonende vluchtelingen goed te informeren hebben we infopunten en spreekuren waar we vragen beantwoorden en hen op weg helpen. Vaak kunnen we dat zelf, soms verwijzen we door naar andere voorzieningen en instanties.

  • 1047 contacten maatschappelijke begeleiding
  • 115 contacten infopunt 2-3 jaar
  • 179 contacten juridisch spreekuur

In ons kantoor kunnen statushouders terecht bij open spreekuren. Op maandag- en donderdagochtend is er een algemeen spreekuur van 10.30 – 12.00 uur. Hier kunnen mensen terecht met algemene vragen. Voor de mensen die langer dan 2 jaar in Hillegom wonen, geldt dat we extra kritisch kijken naar de vraag. Kan betreffende statushouder zelf een antwoord vinden op deze vraag? Kan betreffende statushouder zelf dit probleem oplossen? Of heeft statushouder hier enige ondersteuning bij nodig? Is deze ondersteuning nodig vanuit VluchtelingenWerk of kan warm worden doorverwezen naar een reguliere instantie?
Statushouders die nog geen 2 jaar in Hillegom woonachtig zijn zijn gekoppeld aan een vast contactpersoon en komen ook met regelmaat naar het spreekuur met allerhande vragen. Met name het invullen van formulieren en het begrijpen van de post blijft vanwege de taalbarrière ingewikkeld.

Elk spreekuur wordt bemand door ca. 5 maatschappelijk begeleiders. De teamleider is aanwezig om te ondersteunen bij complexe vraagstukken. Waar meer tijd nodig is om een statushouder te ondersteunen bij een specifieke vraag, worden aparte afspraken gemaakt.

Naast het algemeen spreekuur hadden we in 2017 één keer per week een juridisch spreekuur, geleid door onze juridisch teamleider. Dit spreekuur, op maandagmiddag van 13.30 – 15.30 uur, werd met name gebruikt voor de lopende procedures gezinshereniging.

Juridische begeleiding/gezinshereniging

Onze juridische begeleiding en ondersteuning bij gezinshereniging is uniek. Onze mensen begeleiden vluchtelingen tijdens de asielprocedure, gezinsherenigingsprocedure, naturalisatie en meer. Komen de vrijwilligers en teamleiders er op de locatie niet uit dan nemen ze contact op met de Helpdesk van het Landelijk Bureau. Die Helpdesk bestaat uit een team juristen op gebied van asiel, integratie en consulenten landeninformatie.
Onze juridische begeleiding in de gemeente is voor personen die als asielzoeker naar Nederland gekomen zijn, die een (tijdelijke) vergunning hebben, die gehuisvest zijn in de gemeente en die verblijfsrechtelijke vragen hebben. Wij helpen bij onder meer het verkrijgen en/of verlengen van verblijfs- en reisdocumenten en we bewaken lopende procedures op termijnen en zorgvuldigheid. We zorgen er ook voor dat cliënten beschikken over informatie om bij afwijzing van de asielaanvraag een weloverwogen keuze te maken voor terugkeer, doormigratie of illegaliteit. We monitoren wat er gebeurt, signaleren trends en ontwikkelingen en rapporteren dat aan de gemeente.
Vluchtelingen die een verblijfsvergunning krijgen, hebben recht op hereniging met hun gezin (ouders, partners, kinderen). Meestal is de procedure al opgestart in de Centrale Opvang, in andere gevallen moet dat na vestiging in de gemeente nog gebeuren. Wat volgt is een bureaucratisch proces in de ervaring van mensen die nog niet ingeburgerd zijn en de weg nog niet weten. VluchtelingenWerk werkt volgens een stappenplan waarin de mutaties binnen de procedure maandelijks worden verwerkt. Het vergt uiterste zorgvuldigheid en veel tijd, en is voor reguliere instanties te kostbaar om uit te voeren.

  • 5 nieuwe dossiers gezinshereniging
  • totaal aantal dossiers 2017: 11
  • 4 succesvol afgeronde dossiers

In Hillegom is wekelijks een juridisch spreekuur. Cliënten kunnen hier terecht met allerlei vragen, maar de meeste gaan over gezinsherenigingsprocedures. Het indienen van bewijsstukken en eventueel bezwaar aantekenen als niet positief beschikt is,zijn tijdrovende werkzaamheden. Statushouders moeten vaak lang wachten op een positief besluit van de IND hetgeen veel onzekerheid met zich mee brengt.
Naast de gezinsherenigingsprocedures krijgen statushouders desgewenst ook informatie over hun verblijfsrechtelijke positie en is er aandacht voor de zorgen die men heeft om de familie in land van herkomst. Vragen over bijvoorbeeld naturalisatie, de rol van de UNHCR, het opstarten van een artikel 8 EVRM procedure, informatie en advies over verblijfstitels. Vijf cliënten zijn met informatie, en waar nodig advies, goed op weg geholpen.

Voorlichting, belangenbehartiging en samenwerking

VluchtelingenWerk signaleert wanneer er obstakels of knelpunten zijn voor succesvolle integratie. Deze obstakels kunnen ontstaan door leemtes in het aanbod aan voorzieningen, maar ook door de persoonlijke omstandigheden van de vluchteling. Ook signaleert Vluchtelingenwerk het niet juist toepassen van wet- en regelgeving of de leemtes en uitsluitingsmechanismen daarin – alsmede discriminatie, en onderneemt daarop actie. VluchtelingenWerk Hillegom beantwoordt daarnaast publieksvragen en geeft voorlichting om het draagvlak in de samenleving voor opvang en integratie van vluchtelingen te behouden/vergroten. Om dat draagvlak zo groot mogelijk te houden zoeken we ook samenwerking met andere lokale organisaties.
In Hillegom is VluchtelingenWerk aanwezig geweest bij een aantal evenementen/bijeenkomsten. Bijvoorbeeld bij de zorg- en welzijnsbeurs in maart 2017, maar ook bij een bijeenkomst over vluchtelingen. Deze laatste werd in mei georganiseerd door het CDA. VluchtelingenWerk heeft deze avond door middel van  een presentatie veel informatie kunnen geven over het werk van VluchtelingenWerk, de asielprocedure, de vluchtelingstatus, de inburgering en integratie.
Ook werd VluchtelingenWerk gevraagd een presentatie te geven bij een bijeenkomst  georganiseerd door de Hillegomse Bronnen in oktober. Ook hier kwamen dezelfde onderwerpen langs en werd de avond op mooie wijze gepresenteerd en gedragen door de vrijwilligers.
Blij waren we met het bezoek van burgemeester dhr. Van Erk en wethouder  mw. Snuif in december. Statushouders en vrijwilligers kregen de gelegenheid hun verhaal te vertellen. Hoe het is om in Hillegom te wonen, maar ook hoe het is om als vrijwilliger betrokken te zijn bij de toekomst van statushouders.
In de media is VluchtelingenWerk Hillegom natuurlijk ook aanwezig geweest. Bijvoorbeeld met een interview van een statushouder en een stagiair uit Hillegom in een artikel in De Hillegommer.
Ook kwamen we in het nieuws naar aanleiding van de presentatie bij de Hillegomse Bronnen. In het Hillegoms Nieuwsblad  verscheen een artikel over de inzet van vrijwilligers bij VluchtelingenWerk Hillegom.

De samenwerking met organisaties in Hillegom is een vruchtbare. Door onze huisvesting in het dienstencentrum zijn we snel en gemakkelijk in gesprek met WelzijnsKompas, CJG, Marente en Kwadraad. Door de vaak druk bezochte spreekuren waren we blij soms even aan te kunnen kloppen bij WelzijnsKompas om een ruimte te ‘lenen’. Maar uiteraard ging de samenwerking met name over het gedeelde belang: hoe kunnen we statushouders zo snel mogelijk op weg helpen in Hillegom.

Maatschappelijke begeleiding

Onze maatschappelijke begeleiders helpen statushouders bij het regelen van de belangrijkste zaken bij de eerste vestiging in de gemeente. Denk daarbij aan praktische hulp bij woninginrichting, aansluiting telefoon en televisie, inschrijving bij huisarts, tandarts, apotheek en consultatiebureau, het wegwijs maken in de sociale kaart van de gemeente, het aanmelden bij een peuterspeelzaal, basisschool, middelbare school en hulp bij een aanvraag bij DUO. Maar ook aan begeleiding bij aanvragen huur- en zorgtoeslagen, begeleiding bij kwijtscheldingsaanvragen en begeleiding bij inschrijving UWV.
Onze begeleiding is er op gericht dat cliënten zo snel mogelijk zelfredzaam worden en participeren in de samenleving. De cliënt krijgt ondersteuning bij het behalen van het inburgeringsexamen en wordt gecoacht om eigen materiële, immateriële en psychosociale problemen op te lossen.
Onze begeleiders zijn veelal ook het best in staat – door hun goede contacten met de cliënten – om de leefsituatie en mogelijkheden van de statushouder te inventariseren. Ze kunnen doorverwijzen als er (juridische) zaken mislopen, ze signaleren en rapporteren als er op wat voor een vlak dan ook stagnatie optreedt.

 

  • 31 gestarte trajecten maatschappelijke begeleiding, eerste jaar
  • 16 gestarte trajecten mb, tweede jaar

Vanaf moment van ‘koppeling’ van de statushouder aan de gemeente Hillegom zijn wij betrokken bij de statushouder. Zodra een woning beschikbaar komt, gaan wij aan de slag om de bezichtiging (waarbij waar mogelijk overname-afspraken gemaakt kunnen worden met de vorige bewoner) te plannen. Circa 2 weken na deze bezichtiging wordt het huurcontract ondertekend. Rond deze afspraken wordt een dossier aangelegd en heel veel zaken opgestart. Deze eerste fase van 2 weken kost de maatschappelijk begeleider minimaal 10 uur. Dit is de start van de coaching vestiging en is, afhankelijk van de grootte van het gezin, de eerste maanden een intensieve klus voor de maatschappelijk begeleider.

VIP – Vluchtelingen Investeren in Participeren

Vluchtelingen willen zo snel mogelijk hun talenten inzetten en participeren in de Nederlandse samenleving. VluchtelingenWerk is in 2015 gestart met het project VIP. Insteek is een integrale aanpak die aansluit op de bestaande inburgeringstrajecten (inclusief de module Oriëntatie op de Nederlandse Arbeidsmarkt, ONA). Achterliggende doelstelling is om de barrières voor arbeidsparticipatie te verminderen en ervoor te zorgen dat alle partijen hun verantwoordelijkheid nemen. Vluchtelingen, werkgevers, opleiders én overheid. Zo dragen we eraan bij dat vluchtelingen een reële, bewuste en zelfstandige loopbaankeuze kunnen maken die aansluit op vraag en aanbod op de arbeidsmarkt én bij hun competenties en mogelijkheden.
Vluchtelingen die deelnemen doorlopen een trainingsprogramma van 8 modulen, gaan op werkbezoek bij verschillende bedrijven, lopen voor korte of langere tijd stage en worden uiteindelijk warm overgedragen aan een werkgever, uitzendbureau of opleidingsinstituut. Onze vrijwillige arbeidscoaches zorgen voor het noodzakelijke maatwerk waardoor de juiste match kan plaatsvinden tussen vluchtelingen en werkgevers.
Vanuit Hillegom hebben  drie cliënten deelgenomen aan VIP.
Eén deelnemer is doorgestroomd naar een opleiding, één persoon is tussentijds verhuisd naar een andere gemeente en de laatste deelnemer is ziek gemeld en moest na de VIP- training helaas stoppen met haar traject.

Participatieverklaringstrajecten

Als gevolg van de wijziging van de Wet Inburgering moeten nieuwkomers die op of na 1 oktober 2017 inburgeringsplichtig zijn, deelnemen aan een participatieverklaringstraject en de participatieverklaring ondertekenen. Dit nieuwe onderdeel van het inburgeringsexamen moeten zij afronden binnen een jaar na hun eerste huisvesting in een gemeente.
Het participatieverklaringstraject bestaat minimaal uit een inleiding in de Nederlandse kernwaarden en de ondertekening van de participatieverklaring. Via dit traject laten gemeenten nieuwkomers kennis maken met de rechten en plichten en de fundamentele waarden van de Nederlandse samenleving. Het traject wordt afgesloten met het ondertekenen van een verklaring waarmee de nieuwkomer verklaart van de waarden en spelregels van de Nederlandse samenleving kennis te hebben genomen en deze te respecteren.

  • 22 statushouders rondden traject succesvol af

VluchtelingenWerk Hillegom biedt in opdracht van de gemeente al sinds 2016 participatieverklaringstrajecten aan.  In 2017 hebben vanuit Hillegom 22 cliënten het participatieverklaringstraject met succes gevolgd.

In 2017 zijn in totaal 11 Arabische groepen en 1 Tigrinya groep gedraaid. Bij 2 groepen is na afloop als proef een evaluatieformulier ingevuld, hieraan zal in 2018 een vervolg worden gegeven.
De voorlichting is gegeven in eigen taal door een getrainde gespreksleider, die is ondersteund door een Nederlandse vrijwilliger van VluchtelingenWerk. In diverse media is aandacht geweest voor dit traject, zoals door de Weekendkrant van 31 maart 2017.

@Home, opvoedondersteuning

In het najaar heeft een groep vrouwen deelgenomen aan @Home. In totaal hebben 5 vrouwen  uit Hillegom de bijeenkomsten bijgewoond. In de 9 bijeenkomsten van elk ca. 2,5 uur werd gesproken over opvoeden. De moeders konden met elkaar ervaringen uitwisselen. Tevens gaf het CJG informatie over opvoeden en gezondheid. In de gesprekken kwamen de verschillen en overeenkomsten tussen opvoeding in Nederland en opvoeden in het land van herkomst aan bod. De bijeenkomsten gaven vrouwen de gelegenheid met elkaar te praten over hoe ieder omgaat met de opvoeding in Nederland. De deelnemers hebben na afronding van @Home een certificaat van deelname ontvangen.

Andere initiatieven

De Fietsersbond organiseert met regelmaat fietscursussen in Hillegom. Door de goede samenwerking kunnen statushouders zich op eenvoudige wijze aanmelden en deelnemen.
Samen met Stichting Jarige Job is VluchtelingenWerk in het laatste kwartaal van 2017 gestart met een pilot om kinderen van vluchtelingen de gelegenheid te geven hun verjaardag te vieren. Door een verjaardagscadeau en een traktatie op school heeft het kind het gevoel er bij te horen. Klasgenoten komen door het geven van een verjaardagsfeestje bij vluchtelingenkinderen thuis en de ouders zullen daarvoor met elkaar moeten communiceren. Dit vergroot het netwerk van de vluchtelingenouders, beïnvloedt de sociale isolatie op een positieve manier en bevordert de integratie van zowel kind als ouders. De verjaardagsbox geeft ouders de benodigde materialen om een verjaardagsfeest voor hun kind te organiseren.
De verjaardagsboxen bevatten naast een cadeau en een traktatie voor op school ook slingers en ballonnen, alle ingrediënten voor een verjaardagstaart met kaarsjes, een fles limonade en knakworsten. De boxen worden ingepakt door medewerkers van bedrijven tijdens teamuitjes die bij Stichting Jarige Job worden gehouden. De inhoud is grotendeels beschikbaar gesteld door zakelijke en particuliere donateurs. In oktober, november en december is de verjaardagsbox verzonden naar 5 jarige vluchtelingenkinderen in Hillegom.

Inburgering

In de gemeente Hillegom is de inburgering in 2017 verzorgd door diverse inburgeringsaanbieders. De meeste statushouders uit Hillegom hebben in 2017 inburgeringslessen gevolgd bij Harmonie Taal en Kreda.
VluchtelingenWerk geeft informatie over de verschillende aanbieders,legt uit wat het verschil is tussen een traject voor alfabetisering, inburgering en staatsexamen en helpt bij het aanvragen van de sociale lening bij DUO.
Aanvullend aan de inburgering adviseren wij statushouders om de Nederlandse taal ‘op te zoeken’. Blijf niet thuis want oefenen kan overal. Het Taalcafé van het Taalpunt in de bibliotheek is een welkome aanvulling op de inburgeringslessen. Wekelijks kunnen de mensen hier terecht om op verschillende niveaus te werken aan de beheersing van de Nederlandse taal. De doorverwijzing naar het Taalcafé verloopt goed vanwege de uitstekende bemiddelende rol van een vrijwilliger van VluchtelingenWerk.

Ons team in Hillegom

Het kantoor van VluchtelingenWerk Hillegom bevindt zich in het dienstencentrum Elsbroek. Twee keer per week is hier een ‘open spreekuur’, één keer per week een juridisch spreekuur. Daarnaast worden door vrijwilligers afspraken buiten het spreekuur gemaakt met statushouders. Met name de statushouders die zich nog maar net in Hillegom hebben gevestigd, krijgen buiten het spreekuur om begeleiding. De maatschappelijk begeleider bezoekt de statushouder in de eerste fase van coaching vestiging enkele keren thuis. Daarnaast worden, buiten het spreekuur om, afspraken op kantoor gemaakt. Na enkele maanden worden de aparte afspraken afgebouwd en komt de statushouder steeds vaker naar het spreekuur.
Het grootste deel van 2017 had Hillegom een juridisch teamleider die 1 dagdeel per week een spreekuur draaide. In het najaar is zij op vrijwillige basis verder gegaan en in 2018 zal het juridisch spreekuur, met ondersteuning van de juridisch collega’s uit Leiden, steeds meer bemand gaan worden door vrijwilligers.
De maatschappelijke begeleiding is in handen van een team betrokken en deskundige vrijwilligers. Eind december hadden we 10 maatschappelijk begeleiders, 2 tolken, 3 arbeidscoaches, 1 stagiaire, 1 intermediair Jeugd- sport en cultuurfonds en administratie, 2 participatie-vrijwilligers. Deze laatste vrijwilligers zijn actief als activator en stimulator richting statushouders. Zodra er behoefte is aan extra ondersteuning bij de participatie adviseren en ondersteunen zij de statushouder. Tenslotte wordt het gehele team ondersteund door een betaalde teamleider.
Het team is in 2017 in grootte verdubbeld. Dat betekent dat een nieuwe groep vrijwilligers in 2017 is ingewerkt na een periode van ‘meelopen en kijken’. Werken als vrijwillig maatschappelijk begeleider vraagt grote expertise op het gebied van bijvoorbeeld sociale zekerheid, kinderopvang, scholen, huisvesting, vrijwilligerswerk, maar ook de kunst om informatie op begrijpelijke wijze over te dragen aan de statushouder. We zijn blij dat we tijdens de spreekuren ondersteuning kunnen krijgen van vrijwillige tolken.
Het vele werk dat wordt verzet door de vrijwilligers is van onschatbare waarde. Inzet van de vrijwilligers varieert van 1 dagdeel tot wel 6 dagdelen per week. Zij maken het verschil in de fase van vestiging. De afhankelijkheid van statushouders in het begin maakt dat er vaak een groot en intensief beroep wordt gedaan op de vrijwilligers. Gedurende de coaching integratie neemt de zelfstandigheid toe, leert de statushouder de Nederlandse taal en leert zich steeds meer zelf te redden.
Alle vrijwilligers hebben de Basis- of introductiecursus van VluchtelingenWerk doorlopen. Na deze basis is er keuze in de te volgen opleidingen. ‘Gespreksvaardigheden’ of ‘coachend begeleiden’ zijn bekende trainingen waaraan ook vrijwilligers uit Hillegom hebben deelgenomen. Teamleider en vrijwilligers zijn in 2017 getraind in het omgaan met de Meldcode Veilig Thuis.
Tijdens teamoverleggen, die elke 6 weken plaats vinden, is in 2017 extra aandacht besteed aan de Goal Attainment Scale (ofwel Goed op Weg). Dit is een methode om de cliënt zelf doelen te laten stellen in het kader van hun integratie. Uiteindelijk is het doel van de begeleiding om onze ondersteuning uiteindelijk overbodig te maken en de statushouder op weg te helpen naar een zelfstandig leven in Nederland.

VluchtelingenWerk Hillegom maakt deel uit van de stichting VluchtelingenWerk Zuidwest-Nederland.  Klik op de afbeelding voor het Jaarverslag van de stichting.

AddToAny

Delen Tweet Delen Delen Mail