Opvang asielzoekers
Opvang asielzoekers
Hoe is de opvang van asielzoekers geregeld in Nederland? En waar gaat het mis? We duiken in de feiten, cijfers en verhalen.
Wat is er aan de hand?
Er is een opvangcrisis in Nederland. Er zijn meer én betere opvangplekken nodig. Maar waar dan? Op die vraag kwam steeds geen antwoord. De Spreidingswet moet voor verandering gaan zorgen.
Actueel
Een asielzoeker in huis: vrijwilligersvergoeding moet drempel verlagen
Je huis openstellen voor iemand die alles achter moest laten. Het is een grote stap, maar wel een die veel kan betekenen. Voor zowel de asielzoeker als het gastgezin. Om dit te stimuleren, komt er een vrijwilligersvergoeding voor mensen die statushouders tijdelijk in huis nemen.
Alles over de opvang van asielzoekers
Hoe is de opvang in Nederland geregeld?
Wie asiel aanvraagt in Nederland, moet zich melden bij een aanmeldcentrum van de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND).
In afwachting van het besluit over hun asielaanvraag, verblijven asielzoekers vervolgens in een (nood)opvanglocatie. Door de lange wachttijden bij de IND kan het zijn dat asielzoekers hier tijdens hun asielprocedure heel lang moeten blijven en meerdere keren moeten verhuizen.
Wat is het verschil tussen een azc en noodopvang?
Asielzoekers worden in principe in een een asielzoekerscentrum (azc) opgevangen. Dit is vaak een vaste locatie.
Wanneer er niet genoeg plekken zijn in de reguliere azc's, worden mensen opgevangen in de noodopvang. Dit zijn vaak grote, tijdelijke locaties met minder voorzieningen zoals evenementenhallen.
Wie is verantwoordelijk voor de opvang?
Het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) is verantwoordelijk voor de opvang van asielzoekers. Dit is een organisatie die werkt voor het Ministerie van Justitie en Veiligheid.
Het COA werkt onder andere samen met de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) en gemeenten.
Hoe zit het met vluchtelingen uit Oekraïne?
De opvang van vluchtelingen uit Oekraïne is anders geregeld in Nederland. Inmiddels verblijven ongeveer 130.000 Oekraïners, in gemeentelijke opvanglocaties, gastgezinnen en andere plekken. Anders dan asielzoekers worden Oekraïners niet opgevangen in azc's.
Onder de loep: opvang in Nederland
De azc’s zitten vol en er is een tekort aan noodopvangplekken. Maar hoe komt dat eigenlijk? Komen er teveel vluchtelingen naar Nederland? In onze videoserie ‘Onder de Loep’ leggen we vluchtelingenthema’s onder het vergrootglas. In deze aflevering praten we met verschillende experts en gaan we op bezoek bij een azc in Utrecht.
Belangrijke cijfers
65% van de vluchtelingen wordt opgevangen door een buurland
Van alle vluchtelingen wordt 65% opgevangen door een buurland. In 2025 ving Duitsland de meeste vluchtelingen op, gevolgd door Turkije en Oeganda.
(Bron: UNHCR)
11% van de migranten is asielzoeker
Van alle migranten die naar Nederland komen, was in 2025 slechts 11% asielzoeker. Veruit de meeste mensen komen naar Nederland voor studie, werk of de liefde.
(Bron: CBS)
1.34 asielzoekers per 1.000 inwoners
Nederland ontving in 2025 1,34 asielverzoeken per 1.000 inwoners. Dat aantal zit onder het Europees gemiddelde. We staan daarmee op de dertiende plek in de EU.
(Bron: Eurostat)
Ons standpunt over opvang
Vang asielzoekers op bij een kleinschalige plek, waar ze gedurende hun procedure kunnen blijven, zodat ze niet telkens hoeven te verhuizen. Zo kunnen asielzoekers ook sneller meedoen aan de maatschappij.
'Ik bouwde een tentje waar mijn dochter onder kan slapen’
De Iraakse Dawood (30) vluchtte samen met zijn vrouw Susan (27) en hun dochtertje van 14 maanden. De noodopvang waarin het gezin verblijft, brengt grote uitdagingen met zich mee. Toch benadrukt Dawood vastberaden: 'We zijn hier voor Lana.’
Veelgestelde vragen over opvang
Goed om te weten over de opvang van asielzoekers.
Wat is de oorzaak van de opvangcrisis?
Veel mensen denken dat we in een opvangcrisis zitten, doordat er te veel asielzoekers naar Nederland komen. Dat is niet zo. De belangrijkste oorzaken zijn de financiering van de opvang (het COA) en de IND - die is gebaseerd op onjuiste voorspellingen.
Is Nederland aantrekkelijker dan onze buurlanden?
Nee, we zijn niet aantrekkelijker. In Nederland wordt een relatief hoog aantal asielverzoeken ‘ingewilligd’, zoals ze dat noemen. Maar een inwilligingspercentage zegt niets over hoe streng of hoe soepel het asielbeleid van een land is.
Zijn 'veiligelanders' verantwoordelijk voor tekorten in de asielopvang?
Schattingen geven aan dat veiligelanders slechts 3% van de bedden in azc’s bezetten. Dankzij de versnelde asielprocedure verlaten zij de opvang vaak snel weer. De druk op de opvangcapaciteit is dus niet toe te schrijven aan veiligelanders.
Krijgen vluchtelingen alles gratis in Nederland?
Het korte antwoord is: nee. Hieronder lees je precies wat een vluchteling allemaal wel en niet krijgt in Nederland.
Onze steun in de opvang
Zodra vluchtelingen in Nederland asiel aanvragen, staan onze vrijwilligers in de opvang voor hen klaar. Ze geven voorlichting, leggen uit hoe de asielprocedure verloopt, signaleren problemen en werken waar mogelijk aan oplossingen.
Zelfvertrouwen voor vluchtelingkinderen
Duizenden vluchtelingkinderen groeien op in azc’s en noodopvanglocaties. Deze kinderen zijn zich vaak erg bewust van hun onzekere situatie en hebben zorgen. In het project Time4You laten we deze kinderen weer sterk in hun schoenen staan.
Juridische begeleiding in de asielprocedure
Onze vrijwilligers en medewerkers bieden juridische ondersteuning. Ze geven voorlichting en leggen de asielprocedure uit. Zo staan vluchtelingen er niet alleen voor staan bij het aanvragen van asiel of gezinshereniging.